Hıristiyanlığın Katolik mezhebinde, evlenen kişilerin artık boşanamayacakları ilkesi benimsenmiştir. Bunun yerine geçici veya süresiz ayrılık prensibi uygulanmıştır. Hıristiyanlığın ve kilise hukukunun ilk dönemlerinde boşanmaya cevaz verildiği halde, onuncu yüzyıldan itibaren, İncil'deki; "Allah'ın birleştirdiğini insan ayırmamalıdır" sözüne dayanılarak boşanma imkânsız duruma getirilmiştir. Çünkü onlara göre evlilik; Rûhu'l-kuds'ün bir nimeti olarak erkekle kadını birleştiren ve onları tek varlık haline getiren bir sırdır. Bu İsa ile kilise arasındaki bağ gibidir. (es-Sâbûnî, Medâ Hürriyeti'z-Zevceyn fit-Talâk, Haleb, 1968, l, 38. vd.)
Ancak bu görüş hayat gerçekleri ile bağdaşmadığı için, Hıristiyanlığın kendi içinde de tartışmalara neden olmuştur. Çünkü şiddetli geçimsizlik yüzünden yıllarca ayrı kalan, hatta birbirine düşman hale gelen eşlerin boşanamaması toplum için yarar yerine zarar getirebileceği açıktır.
Katoliklerde konuya esneklik getiren "ayrılık" müessesesi de yeterli olmamıştır. Çünkü zina eden eşe süresiz ayrılık ilkesi uygulanırken, gerçekte nikâh bağı devam ettiği için, başkası ile evlenme yasağı da sürmekte idi. Bu yüzden böyle bir kadın ne kocasına dönebilecek ve ne de başkası ile evlenebilecektir. Bu durum onu fuhuş bataklığına çekmek anlamına gelmekte idi.
Ancak eşlerden her ikisi de zina etmiş veya birisi diğerinin zinasına aracı olmuş yahut da onu affetmişse artık ayrılığa hükmedilemezdi.
Katolik mezhebine mensup olan eşlerin geçici ayrılık nedenleri şunlardır:
1) Eşlerden birinin Katolik mezhebini terk etmesi,
2) Çocuklara Katolikliğe aykırı terbiye vermesi,
3) Fena hayat sürmesi,
4) Eşinin sağlığını tehlikeye sokması,
5) Eşine ağır hakaret etmesi.
Geçici ayrılıkta süre sona erince, eşler yine ortak hayata dönerler.
Katolik mezhebinin, boşanmanın aleyhindeki bu sert tutumu, reform hareketine kadar hemen bütün Avrupa'da benimsenmişken, XVI ncı yüzyılda protestanlık ekolünün aksi görüşü savunması üzerine, belirli ülke ve beldelerde etkisini sürdürmüştür. Günümüzde İtalya, İspanya ve Güney Amerika'nın kimi devletlerinde bu görüş uygulama alanı bulmaktadır. (H.V. Velidedeoğlu, Boşanma Sebepleri Tarihi, Kilise Hukuku ve Hukuk Politikası Bakımından Umumî Surette Tetkiki, İstanbul 1940; es-Sâbûnî, a.g.e., l, 39 vd.)
| < Önceki | Sonraki > |
|---|
